Ogrody natury...
KWIATEK DLA FINETKI 2 (Custom) blogi ! TAWUŁKA NA BLOGA AKSAMITKA NA BLOGA 3 konkurs ! KASZTANOWIEC NA BLOGA

http://www.cyklamen.blox.pl
Blog > Komentarze do wpisu

Krótki Kurs V: Rozmnażanie roślin 1/9

 

Rośliny rozmnaża się generatywnie, czyli z nasion, bądź wegetatywnie, to jest za pomocą nadziemnych i/lub podziemnych ich części. Nie zawsze jednak obydwa sposoby można zastosować. Niektóre rośliny da się rozmnażać wyłącznie generatywnie, inne wegetatywnie, jeszcze inne i tak, i tak. Przy opisie każdej z omawianych roślin ozdobnych: doniczkowych, pojemnikowych i gruntowych oraz warzyw czy innych uprawnych podaję zazwyczaj sposób ich rozmnażania, zatem w tym opracowaniu przedstawię tylko ogólne jego zasady. W cyklu znajdzie się również notka poświęcona rozmnażaniu metodą in vitro oraz odrębne metody rozmnażania konkretnych grup roślin.

Nasiona 1/2

Różne nasiona mają różne wymagania w ziązku z czym można podzielić je na kilka grup. Należy przyjąć, że nasiona większości tropikalnych drzew i krzewów owocowych oraz innych tropikalnych roślin w bardzo szybkim czasie, bo już od kilkunastu nawet godzin do kilku miesięcy, tracą zdolność kiełkowania. Dlatego należy je wysiewać w miarę możliwości natychmiast po wyjęciu z owoców. Niektóre, głównie z tych w twardych łupinach, dają się dłużej przechowywać na sucho, ale zmniejsza to siłę kiełkowania i, w przeciwieństwie do świeżych nasion, przelegują przed wschodami, a procent tych ostatnich jest mniejszy. Jeszcze inne nasiona nie powinny wyschnąć. Jeśli zatem mamy możliwość przywiezienia nasion tropikalnych roślin użytkowych, przywoźmy je w owocach. Pewne substancje chemiczne zawarte w ich soku zarówno zachowują nasiona przy życiu, jak i zapobiegają ich kiełkowaniu przed wysianiem. Nasiona roślin pochodzących z chłodniejszych stref naszego globu: subtropiku lub klimatu przejściowego między subtropikiem a umiarkowanym także mają różne wymagania. Niektóre muszą być wysiane jak najszybciej, inne mogą być przez dłuższy czas przechowywane na sucho, a jeszcze inne do skiełkowania potrzebują zabiegu zwanego stratyfikacją. 

Zdolność materiału siewnego do kiełkowania odgrywa dużą rolę. Bynajmniej nie każde posiadane ziarno wschodzi. Procent wykiełkowanych nasion zależy też od rodzaju, gatunku, a nawet odmiany danej rośliny, a z upływem czasu zawsze siła kiełkowania się obniża. Po nasionach, które mają już kilka lat, zwykle nie należy już spodziewać się zbyt wiele. Przed wysianiem zaleca się przeprowadzenie próby kiełkowania. Należy więc umieścić kilkanaście nasion w misce na wilgotnym materiale (bibule lub papierowej chusteczce) i odczekać aż zaczną kiełkować. Po liczbie wykiełkowanych nasion stwierdzimy, czy wysiew się opłaca. Jeśli nasiona kupujemy w hermetycznie zamkniętych torebkach, to datę ważności znajdziemy na opakowaniu.

Stratyfikacja polega na przysypywaniu nasion mokrym piaskiem lub wilgotnym miałem torfowym i przetrzymywaniu przez określony czas (najczęściej kilka miesięcy) w temperaturze bliskiej zera stopni (1-10, najczęściej 2-4°C, nigdy poniżej zera). Stratyfikację można przeprowadzić umieszczając odpowiednio przygotowane nasiona w lodówce. Niekiedy wskazana i pomocna bywa także skaryfikacja, czyli sztuczne uszkadzanie grubych okryw nasiennych w celu ułatwienia wnikania wody oraz gazów do wnętrza i przyśpieszenia kiełkowania. Okrywę nasienną uszkadza się poprzez nakłuwanie, przecieranie ostrym piaskiem, nacinanie, a także chemicznie poprzez zwęglanie okrywy w stężonych kwasach. Zabieg musi być wykonany wyjątkowo ostrożnie, tak aby nie uszkodzić zarodka. Skaryfikację wykonuje się w celu przyspieszenia kiełkowania nasion wielu drzew np. grabu, cisa. Skaryfikacja umożliwia wyjście nasion ze spoczynku bezwzględnego spowodowanego właściwościami strukturalnymi. Gruba łupina nasienna uniemożliwia imbibicję (pęcznienie) oraz spowalnia oddychanie nasienia poprzez ograniczenie dostępu tlenu do tkanek. W warunkach naturalnych gruba łupina nasienna zapobiega przedwczesnemu kiełkowaniu nasion. Kiełkowanie nasion o takiej łupinie jest możliwe po przynajmniej częściowym rozłożeniu łupiny przez mikroflorę glebową. Aby przyspieszyć wschodzenie nasion przechowywanych na sucho, można je tkże wpierw moczyć przez 1-2 doby w wodzie o temperaturze około 30°C (dla zachowania stałej temperatury wody można ją wraz z moczonymi nasionami zamknąć w termosie) i wysiewać po lekkim podsuszeniu: aby się ze sobą nie sklejały.

Przedtem przygotowujemy naczynia: skrzyneczki, mnożarki, miski - przy wysiewie roślin pojemnikowych lub innych na rozsadę - wypełniając je podłożem skomponowanym z trzech części ziemi kompostowej, niewielkim dodatkiem torfu i jednej części rzecznego piasku albo też w równych częściach z piasku i torfu. Na wierzch dajemy warstwę ziemi przesianej.
Lepsze jest jednak gotowe podłoże do uprawy młodych roślin, na przykład STK-1, sprzedawane w niedużych opakowaniach przez specjalistyczne sklepy ogrodnicze. Najczęściej w uprawach ogrodniczych stosowane są substraty torfowe. W przemysłowej produkcji substratów przyjęto zasadę oznaczania ich cyframi. Wartość tych cyfr odpowiada dawce soli nawozowych w g/dm³ lub w kg/m³ dodanych do tych substratów. Na przykład substrat STK-2 oznacza, że łączna dawka wszystkich soli wynosi 2 g/dm³ torfu, w STK-1 jest to jeden gram, a w STK-3: 3 g/dm³ torfu. Dla substratów zalecanych dla roślin ozdobnych ich kwasowość wynosi 5,0-5,5 pH przy zachowaniu stałego stosunku NPK jak 2:1:3.
Takim podłożem napełniamy prawie po brzegi naczynie przeznaczone do wysiewu nasion, wyrównujemy powierzchnię i lekko ziemię przyklepujemy. Drobne nasionka wysiewa się rzutowo, grube: w rzędach lub punktowo i nakrywa warstewką ziemi trzy razy grubszą od średnicy nasion. Bardzo drobne nasiona begonii i roślin kiełkujących w świetle, np. kaktusów, niecierpka czy Kalanchoë blossfeldiana, rozrzucamy po powierzchni substratu i pozostawiamy bez przykrycia. Zamiast podlewać je za pomocą spryskiwacza czy konewki o gęstym sitku, lepiej wstawić całe naczynie do miski z wodą, by ziemia nasiąkła od spodu. Podlewanie grozi bowiem spłukaniem drobnych nasion pod ziemię lub bardziej zagłębione miejsca. Nasiona roślin kiełkujących w ciemności i roślin obojętnych na światło zagłębiamy pojedynczo w ziemię, o ile są dość duże, lub przysypujemy cienką warstwą substratu do uprawy młodych roślin, przesiewając go przez sito. Nasiona bratków ogrodowych czy cyklamenów, jako roślin kiełkujących wyłącznie w ciemności, należy przykrywać dodatkowo czarną folią, chroniąc je przed światłem, aż wzejdą. We wszystkich przypadkach obowiązuje zasada, że siewki po wzejściu powinny być trzymane w miejscu widnym, ale nie nasłonecznionym.


Żeby podłoże nie wysychało zbyt szybko, naczynie z wysianymi nasionami przykrywamy przezroczystą folią lub taflą szklaną aż do momentu wzejścia nasion. Jeśli proces kiełkowania zostanie przerwany z powodu przesuszenia ziemi, to nic już nie będzie w stanie go przywrócić. Drobniejsze i płycej wysiane nasiona podlewamy za pomocą spryskiwacza lub ostrożnie konewką o bardzo drobnym sitku tak, aby nie wypłukać ich z podłoża.

czwartek, 16 lipca 2009, ksanthos_trelos
TrackBack
TrackBack URL wpisu:
Komentarze
Gość: kubuś, public96891.xdsl.centertel.pl
2012/10/07 20:56:44
Białe litery na czarnym tle, to porażka .
-
Gość: ola, hsi-kbw-046-005-039-095.hsi8.kabel-badenwuerttemberg.de
2014/02/27 12:24:24
nie da sie czytac takie male literki i blyszczace