Przesadzanie
Przesadzanie jest bardzo ważnym zabiegiem pielęgnacyjnym, który zapobiega nadmiernemu ściśnięciu korzeni w doniczce, uzupełnia wyczerpane składniki mineralne, reguluje odczyn podłoża oraz przywraca właściwą jego strukturę. Jednak zbyt częste przesadzanie nie jest korzystne i przynosi więcej szkody niż pożytku. Rośliny przesadzamy tylko wtedy, gdy istnieją ku temu wyraźne wskazania takie, jak: wypychanie rośliny z doniczki przez korzenie i/lub wrastanie ich przez otwór odpływowy, szybko przeciekająca woda po podlaniu, coraz słabsze przyrosty oraz zła proporcja między silnie rozrośniętą częścią nadziemną a małą doniczką.
Od góry: Roślina w zbyt dużej doniczce, następnie ta sama roślina w odpowiedniej doniczce, u dołu - roślina znajduje się w zbyt małym pojemniku.
Stary Przegląd Ogrodniczy daje odpowiedź na pytanie Kiedy i jak przesadzać?: Najodpowiedniejsza pora do przesadzania to chwila rozpoczęcia nowego wzrostu, która - zależnie od rodzaju rośliny - przypada w różnych porach roku; najpospoliciej bywa to w początkach wiosny, a następnie przy silnym wzroście roślin w ciągu lata należy przesadzanie stosować pod koniec sierpnia, by przed zimą roślina zakorzeniła się w nowej ziemi. Do czynności tej brać doniczkę mało co większą od poprzedniej, zbyt obszerne doniczki są dla roślin szkodliwe, często zupełnie powstrzymują je we wzroście. Na dno doniczki bardzo zalecane jest dawanie należytego odsączania. Jeżeli po wyjęciu rośliny z doniczki okaże się, że bryła korzeniowa jest otoczona gęstym splotem drobnych korzonków, tak zwanym „kożuchem”, to należy ten kożuch zupełnie zedrzeć i usunąć. (…) Inne korzenie zwykle pozostawiamy nienaruszone, jednak czasem wymagają one pewnego skrócenia, do czego winien być użyty ostry nóż, by korzenie były gładko przycięte, a nie jakby poszarpane. (…) Każdą roślinę należy tak sadzić, by znajdowała się na środku doniczki. (…) Ilość ziemi w doniczce ma być taka, żeby jej powierzchnia była znacznie niżej górnych brzegów doniczki; jest to konieczne dla zatrzymania dostatecznej ilości wody przy podlewaniu.
Doniczek większych nawet o 2 lub 3 numery używamy przesadzając rośliny, które są krzewami lub drzewami: wytwarzają one dużo szybko rosnących korzeni, lub gdy sadzimy kilka roślin do jednego pojemnika. W takich przypadkach bezpieczniej jest jednak przesadzać częściej niż ryzykować zalanie korzeni. Sadząc roślinę wybieramy taką doniczkę, której wielkość będzie odpowiadała wielkości rośliny. Za duża doniczka zbyt bardzo zwraca na siebie uwagę, a roślina w niej rosnąca bardzo szybko marnieje. Ważny jest również kolor doniczki. Najczęściej używane białe doniczki stanowią neutralne tło dla liści i kwiatów, a dodatkowo nie nagrzewają się od słońca. Nie wahajmy się jednak przed użyciem kolorowych doniczek bądź osłonek, które mogą stanowić interesujący kontrast dla barwnych liści i kwiatów lub też podkreślać przeważającą tonację barwną. Wskazany jest jednak umiar, by zbyt ozdobna, kolorowa doniczka czy osłonka nie zdominowała rośliny, odciągając od niej uwagę, a skupiając na sobie.
Przed przesadzeniem trzeba bryłę korzeniową dokładnie nasączyć wodą albo zanurzając całą doniczkę, albo obficie roślinę podlewając. Zanim wsypiemy ziemię do nowej doniczki, układamy nad otworem odpływowym skorupkę odwróconą wypukłą stroną do góry. Wyjmujemy bryłę korzeniową uderzając doniczką o krawędź stołu i przytrzymując roślinę przed wypadnięciem. Jeśli bryła korzeniowa po tym zabiegu nie chce się wysunąć z pojemnika, ostrożnie rozbijamy go młotkiem. Po przesadzeniu rośliny uzupełniamy ziemię w doniczce do poziomu nieco poniżej górnej jej krawędzi oraz obficie podlewamy roślinę.
Żeby przesadzanie przebiegało możliwie sprawnie, należy na dzień wcześniej roślinę dobrze nasączyć wodą. Obumarłe korzenie obcinamy nożyczkami lub uszczykujemy palcami. Zaskorupiałą, twardą ziemię ostrożnie wykruszamy spośród korzeni palcami, trzonkiem łyżeczki albo innym wąskim przedmiotem. W nowym, obszerniejszym naczyniu roślina nie może być posadzona głębiej niż rosła w starym. Nie zapominajmy o ułożeniu drenażu ze skorupek z potłuczonych doniczek na otworze odpływowym! Na dno doniczki oraz między bryłę korzeniową i brzeg naczynia wsypujemy nową, świeżą ziemię, w odległości 0,5-1 cm od krawędzi doniczki, żeby ułatwić sobie podlewanie. Następnie należy roślinę podlać, żeby ziemia osiadła, nie pozostawiając pustych miejsc. Po przesadzeniu podlewamy i nawozimy niewiele, żeby zachęcić korzenie do podjęcia funkcji. Dopiero po dwóch do czterech tygodni pielęgnujemy rośliny normalnie. Żeby zmniejszyć parowanie ziemi i ułatwić roślinom nowy start, możemy przez kilka dni przykrywać je plastikową przezroczystą folią. Jest to korzystne zwłaszcza wtedy, jeśli podczas przesadzania poobcinaliśmy korzenie, wskutek czego istnieje dysproporcja między masą liści i organów podziemnych. Przywracaniu równowagi służy też lekkie przycinanie pędów.
Roślina powyżej nie wymaga jeszcze przesadzenia. Poniższy okaz wymaga jak najszybszego przesadzenia.
Rośliny w pełni wzrostu, dopiero co przyniesione od ogrodnika czy z kwiaciarni, zwykle trzeba wkrótce przesadzić do nowych pojemników, ponieważ ze względu na oszczędność miejsca sprzedaje się je na ogół w zbyt małych doniczkach, w których zapasy pokarmowe szybko się wyczerpują. To, że rośliny mimo wszystko wyglądają zdrowo i, o ile pozory nie mylą, znajdują się w najlepszej kondycji, wynika stąd, że zakłady ogrodnicze są w stanie zapewnić im optymalne warunki wegetacji. Światło, wilgotność powietrza, nawadnianie, zasilanie i temperatura są tam tak dobrane, że rośliny otrzymują wszystko, czego im trzeba. Przesadzenie jest również konieczne, jeśli zakupiona przez nas roślina rośnie w samym torfie.
